
Het eerste slachtoffer van elke oorlog is de waarheid… Beide partijen proberen middels propaganda altijd ‘de waarheid’ hun kant op te trekken. Dat is een waar woord, zie Rusland en Oekraïne, maar ook als het om de oorlog in Gaza gaat. Intussen lijkt Hamas die propaganda-oorlog inmiddels helaas zelfs gewonnen te hebben… En daar hoeven ze niet veel voor te doen: ze blijven eenvoudig met de overlevende Israëlische gijzelaars in hun tunnels zitten en laten hun volksgenoten bovengronds kapot bombarderen en vinden dat wel prima. Dat werkt wereldwijd: de pro-Palestina-demonstranten tegen Israël hebben enkel oog voor de burgerslachtoffers in Gaza en lijken glad vergeten – of willen het niet zien? – dat deze oorlog is begonnen met een regelrechte pogrom/moordpartij door Hamas. Er is nogal wat desinformatie rondom Gaza: veel (allochtone) mensen in Nederland krijgen de oorlog in Gaza bv. nogal gekleurd gepresenteerd door media als bv. Al Jazeera die dagelijks niets anders doen dan zoveel mogelijk bloederige burgerslachtoffers, m.n. kinderen, in beeld brengen. Je hoort niets over het intimiderende optreden van Hamas en de corruptie van allerlei criminele bendes in Gaza. En van die 60.000 doden in dat vreselijke oord zijn er ongetwijfeld zo’n 25.000 volwassen Hamas-aanhangers, die na 7 oktober legitieme oorlogsdoelen zijn. Maar! Er komen door dat meedogenloze geweld van het Israëlische leger dus ook duizenden onschuldigen om. Dat is ten hemel schreiend en het gaat evenmin aan om dat te negeren, laat staan als collateral damage ‘goed’ te praten. Ook de regering van Israël komt met allerlei propaganda om aandacht af te leiden van de slachtoffers in Gaza, bv. door alle kritiek op Israël te framen als anti-semitisme. Dat laatste is er ongetwijfeld en de huidige fixatie op Israëls ingrijpen in Gaza heeft in die zin een hypocriet karakter dat bv. niemand wakker ligt van de islamitische moordpartijen in Soedan. Maar het is toch net zo hypocriet om bv. met een beroep op dat laatste al die dode kindertjes in Gaza maar voor lief te nemen. Een beweging als Christenen voor Israël zou (terecht) op z’n achterste benen staan als 100 Joodse kinderen omkomen door moorddadig terrorisme, maar je hoort ze nauwelijks over Gaza omdat men achter Israël wil staan. Nou, ik sta in beginsel ook achter Israël, maar vindt het optreden van de regering Netanyahu volkomen verkeerd, net als veel Israëli’s trouwens. Rechtse Israëlische politici in die regering komen er momenteel rond voor uit dat ze liefst alle Palestijnen uit Gaza en de Westbank zouden deporteren en dat is ronduit racisme. Dat er heel wat Christen-zionisten zijn die dat eigenlijk ook wel een goed idee vinden, omdat dat past in hun Eindtijdvisie en hun dispensationalistisch filter van Schriftuitleg, is nog erger en strijdig met het Evangelie. Ik vind dat echt onder de maat voor mensen die zich naar Jezus Christus willen noemen.
Ik heb de verschrikkelijke pogrom van Hamas al eens eerder een opgezette fuik genoemd waar Israël met open ogen ingelopen is qua vergelding en wraak. Niemand zou het Israël kwalijk genomen hebben als ze die moordenaars en hun leiders zouden hebben opgejaagd en omgebracht. Maar deze uitzichtloze oorlog in Gaza, zonder een exit-strategy, is niet alleen rampzalig voor alle burgerslachtoffers, maar net zo goed voor het image van de staat Israël en voor het moreel besef van burgers en leger. Terwijl na 7 oktober de wereld zich grotendeels rond Israël schaarde, wordt het land nu een soort internationale paria. Is dat terecht? Nee, vind ik – maar Netanyahu en zijn regering oogsten zo ook wat ze zaaien. Ik vind de oorlog in Gaza geen genocide en erger me wild aan het gedram daarover in Nederland van de agressieve pro-palestina groeperingen (denk bv. aan de ophitsende halvegaren van Denk in onze eigen parlement…), maar een groot Israëlisch schrijver als David Grossman neemt die term wèl in zijn mond. Is hij een antisemiet? De Israëlische oppositie, kranten als Haaretz, honderden rabbijnen, (ex)legerbevelhebbers noemen de aanpak in Gaza catastrofaal en moreel niet te verdedigen. Dat kun je ook moeilijk antisemitisme noemen toch… Juist als je om staat en volk van Israël geeft, moet je momenteel ook scherpe kritiek kunnen uiten. Want geen staat is heilig. Ieder land moet zich ook regels van humanitair oorlogsrecht houden (ook al doen veel landen met felle kritiek op Israël dat zelf niet…) En zeker een land dat zich als de enige democratie in het Midden-Oosten beschouwt.
Sommige Christenen echter beschouwen de staat Israël blijkbaar wel als heilig. Sterker nog, soms lijkt het een soort mantra om te beweren dat ieder die Israël nu scherp kritiseert zich vergrijpt aan Gods oogappel (Zach. 2) en daarmee aan de HERE Zelf. Te pas en vooral te onpas hoor ik verdicten als: wie Israël zegent zal gezegend worden en wie Israël vervloekt zal (door de HERE) vervloekt worden… Waar dan met Israël de huidige staat met de huidige regering bedoeld worden, is dat echt misbruik maken van de Schrift en God voor een nationalistisch karretje spannen. Opvattingen die neerkomen op: Het is Gods volk, dus God staat ook hierin aan hun kant komen wat mij betreft neer op afgoderij en natuurlijke theologie.
Maar het staat toch zo in de Bijbel? Nee hoor. Zacharia duidt met de term oogappel op ballingen uit Juda die uit Babel moeten terugkomen voordat die stad geoordeeld zal worden. En de verdere vervulling van dat woord: de herbouw van de tempel en een Jeruzalem zonder muren waarin ook de heidenen mogen wonen bij de HERE zien we vervuld in Jezus Christus (Joh. 2: 19-22) en in het Nieuw Jeruzalem, dat uit de hemel neerdaalt (Op. 21: 22-27). Dat kun je dus niet zomaar op de huidige staat Israël toepassen. Ook als je zegt dat Israël Gods volk is, moet wel uitgelegd worden wat met de aanduiding ‘Israël’ bedoeld wordt… Zijn dat alle nakomelingen van Jakob = Israël? Is dat het Tienstammenrijk Israël? Is dat het land Israël en welke grenzen houden we dan aan? Is dat de huidige bevolking van de staat Israël, waarvan zo’n 20% moslim is? Zijn dat de Joodse inwoners van Israël, waarvan het merendeel seculier = niet-gelovig is? Zijn dat alle Joden? Of is dat het Israël Gods, de minderheid – de Rest – van gelovige Joden, omdat immers ‘niet allen die van Israël afstammen ook Israël zijn’ (Rom. 9: 6)? Kortom, in de Schrift wordt die naam Israël steeds meer een kritisch begrip en niet een nationaal voorrecht.
Mensen mogen meer affiniteit met Israël hebben dan met de Palestijnen. Of andersom. Persoonlijk heb ik vanuit mijn opvoeding en jeugd en geloof automatisch meer verbondenheid met Israël dan met Arabische landen. (Op mijn School met de Bijbel was de landkaart van Israël bijna vertrouwder dan die van Nederland.) Maar je moet niet meegaan in eenzijdige propaganda. Al helemaal niet door je te gaan beroepen op God en Zijn Woord. De profeten van Israël hebben goed duidelijk gemaakt wat onze roeping is: ‘Hij heeft u, mens, bekendgemaakt wat goed is. En wat vraagt de HERE van anders dan recht te doen, goedertierenheid lief te hebben en ootmoedig te wandelen met uw God’ (Micha 6: 8). En wat vindt onze Heiland trouwens van meedogenloze vergelding? Vanuit het Evangelie horen we bewogen te zijn met alle zwakken die in deze oorlog verpletterd worden. En hoort bv. onze verbondenheid met Palestijnse Christenen die tussen twee vuren zitten boven sympathie voor naties uit te gaan. De Protestantse Kerk ligt vanuit beide extremen flink onder vuur omdat ze én opkomt voor het bestaansrecht van Israël én voor de Palestijnse Christenen én voor de slachtoffers in Gaza én tegen het antisemitisme, maar weigert een politieke kant te kiezen. Volgens mij is dit de enige juiste stellingname voor een Christelijke Kerk.
Ik geloof ook dat de HERE Zijn wegen houdt met Zijn oude volk, maar dat hoef je niet één-op-één te koppelen aan de huidige staat Israël. Als je dat wel direct doet, dan zijn namelijk ook de zegen- en vloekbepalingen uit bv. Deuteronomium 28 van toepassing op het land… Dat doen zeer orthodoxe rabbijnen wel (en die zijn daarom tegen de staat Israël), maar daar hoor je Christenen voor Israël nou nooit over. Nee, Israël is een bijzonder land met een bijzondere geschiedenis. Ze hebben in hun land een Thuis gekregen, na bijna te zijn uitgeroeid in Europa en overal te zijn weggejaagd uit Arabische landen. Ze hebben recht op een veilig bestaan en mogen zich verdedigen tegen Islamitische vijanden rondom. Maar ze moeten zich ook houden aan humanitair recht en oorlogswetten, juist ook om hun eigen morele identiteit niet kwijt te raken en geen onverschilligheid voor onschuldigen te kweken. Een echte vriend van Israël moet dan nu ook kritisch wezen op het beleid. En het geloof weet: echte vrede voor Jeruzalem komt er niet door de huidige regering van Israël, maar door de Messias die gekomen is en komen zal.